EV EKONOMISI VE BESLENME

sofra

BESLENME

Yeterli ve dengeli beslenme nedir?

Vücudun büyümesi, yenilenmesi ve çalismasi için gerekli olan enerji ve besin ögelerinin her birinin yeterli miktarlarda alinmasina “Yeterli ve Dengeli Beslenme” denir.

Sagligin korunmasinda ve hastaliklarin önlenmesinde yeterli ve dengeli beslenme önemli rol oynar.

Nasil yeterli ve dengeli beslenilir?

1- Süt ve süt ürünlerini tüketirken nelere dikkat edilmelidir?

Hastalik yapici mikroplardan korunmak için iyi kaynatilmis, pastörize veya sterilize edilmis süt ve süt ürünleri kullanilmalidir.

Pastörize veya sterilize edilmemis sütler, kaynatildiktan sonra tüketilmelidir. Sütün az kaynatilmasi mikroplarin tamamini öldürmez, çok kaynatilmasi ise vitamin kaybina neden olur. Süt, kaynama kabarikligi basladiktan sonra 5 dakika kaynatilmalidir.

Kaynatilmis sütler buzdolabinda cam kavanozlar içerisinde 2 gün, kutusu açilmis sterilize ve pastörize  sütler ise 3 gün içerisinde tüketilmelidir.

Sütlü tatlilara seker; süt pistikten sonra ocaktan alinirken eklenmelidir. Pisirilme sirasinda eklenirse seker ile sütün proteini birlesir ve protein kaybina neden olur.

*Çig süt sütlerden yapilan peynir ve benzeri besinler insanlarda Brusella hastaligina neden olur.

*Tarhana, içinde yogurt da bulunan geleneksel bir besindir. Tarhana hava akimi olan ve gölge bir yerde, üstü ince bir bezle kapali olarak kurutma yapilmali, günes altinda kurutulmamalidir. Aksi halde önemli vitamin kayiplari olusur.

2- Et ve yumurta tüketilirken nelere dikkat edilmelidir?

Sakatatlar erken bozuldugundan buzdolabinda saklamak sartiyla 2 gün içinde tüketilmelidir.

Etler hemen tüketilmeyecekse birer yemeklik seklinde, yassilastirilip paketlenerek buzdolabi buzluklarinda 1 hafta, derin dondurucularda 3–4 ay süre ile dondurularak saklanabilir.

Dondurulmus besinlerin tamami buzu çözdürüldükten sonra yeniden dondurulmamali ve bekletilmeden pisirilmelidir.

Çözülme isi, buzdolabinin alt raflarinda bekletilerek yapilmali, oda sicakliginda, soba ve radyatör üzerinde veya altinda, ateste veya günesli yerlerde yapilmamalidir.

Kirik, çatlak ve kirli yumurtalar alinmamali, buzdolabinda saklanmali, ve yikandiktan sonra kullanilmalidir.

Çig yumurta tüketilmemelidir. Çünkü hastalik etkeni olabildigi gibi, bazi vitaminlerin kullanimini da engellerler.

Yumurta en fazla 8–10 dakika süreyle haslanmalidir. Uzun süre haslanmis yumurtanin sarisi etrafinda olusan yesil renk, besin degerinin azaldigini gösterir.

3- Tahil ve tahil ürünleri tüketilirken nelere dikkat edilmelidir?

Kepekli tahillardan yapilan yiyecekler, lif içerigi yüksek oldugundan barsak hareketlerinin düzenli olmasini saglar. Bu nedenle kepekli olarak tüketilmelidir.

Kepekli undan mayalandirilarak yapilan ekmegin besin degeri, beyaz undan yapilan ekmekten daha fazladir.

ekmek

Besin degerini arttiracagi için ekmek, çörek, kurabiye yapilirken hamur mayalandirilmalidir.

Besin degerini azaltacagindan makarna, eriste gibi. besinler yeteri kadar su ile haslamali ve atik su birakilmamalidir.

4- Taze sebze ve meyve tüketilirken nelere dikkat edilmelidir?

Sebze ve meyveler mümkün oldugunca taze tüketilmelidir.

Taze sebzeler önce ayiklanmali, yikanmali, sonra dogranmalidir. Sebzeler pisirilmeden hemen önce ve büyük parçalar halinde kesilmeli.

Yaprakli sebzelerin su orani çok yüksek oldugundan su buharinda haslanmalidir.

Sebzeler, vitamin kaybini önlemek için diri olarak pisirilmelidir.

Vitamin degerleri azalacagindan salatalar hazirlandiktan; meyveler kesildikten ya da suyu sikildiktan sonra bekletilmemelidir.

Meyve ve sebzelerin sularinin sikilip içilmesi yerine, tüm olarak tüketilmesi, kabuklari yenilebilenlerin kabuklari ile yenilmesi posa tüketimini artiracagindan mide ve barsaklar için yararlidir.

Patateslerde çimlenme insan vücuduna zehir etkisi yapacagindan tüketilmemelidir.

BUNLARI BILIYORMUSUNUZ?

*Taze sebze ve meyveler yikanirken yikima suyuna tuz veya sirke katilmalidir.

*Sebze ve meyveler dogramadan önce yikanmali böylece vitamin kaybinin önüne geçilmelidir.

*Mutfkta kullandigimiz Alüminyum ve Teflondan yapilmis ürünler yerine Çelik, Cam, Toprak ve Kalayli Bakir kaplar tercih edilmelidir.

*Dondurulmus ürünler dolaptan çikartildiktan sonra hemen tüketilmeli, çözündürülmüs ürün tekrar dondurulmamalidir.

* Bulasik suyuna bir kasik sirke katmakla daha temiz ve parlak yikandigini göreceksiniz.

*Karnabaharin haslama suyuna bir miktar süt katarsaniz kar gibi beyaz oldugunu hem de kötü kokmadigini fark edersiniz.

*Hasladiginiz kuru fasulye ve nohut  suyunu çiçeklerinize dökebilirsiniz.

*Renkli gömlekler yikanmadan önce 2 saat sirkeli suda birakilirsa renkleri canli olur.

*Pirinç ve Bakliyatlarin saklanmasi için cam kavanozlar tercih edilmelidir.

*Sütü ocaga koymadan tencere soguk su ile çalkalanirsa süt kaynarken dibine yapismaz.

*Balik kokan tavayi limonla ovalayin sonra yikayin.

*Pirinç pilavinin tane tane ve beyaz olmasi için 3-4 damla limonsuyu katilir.

Etin yumusak olmasi için haslama suyuna limon suyu yada sirke katin

Kahve kavanozuna 2-3 tane kesme seker atarsaniz bayatlamasini önlemis olursunuz.

Yumurtalari haslarken suyuna biraz tuz yada limon suyu koyarsaniz çatlamasini önlemis olursunuz

Konya Il Tarim Müdürlügü

Facebook'ta Yayınla>
Soru / Yorum Eklemek içinTıklayınız
..:: Sorular / Yorumlar ::..
Henüz yorum eklenmemiştir. Yorum Eklemek için Tıklayınız
Ne? nedir? Nasıldır? Nasıl yapılır? Ne zaman yapılır?
Copyright - Tarım Kütüphanesi - 2007