Domates güvesi-Tuta absoluta (Meyrick,1917)

Karantina Zararlisi Domates güvesi-(Lepidoptera: Gelechiidae)

Tuta absoluta

Tuta absoluta harita  dünya

Tuta absoluta Güney Amerika kökenli en önemli domates zararlisidir. Ilk olarak Arjantin’de 1964 yilinda görülmüstür.

Tuta absoluta harita Kuzey Amerika

Zararli Bolivya, Brezilya, Sili, Kolombiya, Ekvator, Paraguay, Peru, Uruguay, Venezuela’da bulunmaktadir.

Tuta absoluta harita Avrupa

Zararli EPPO’nun A1 karantina listesinde yer almaktadir.

Ispanya'da 2006, Italya'da  2008, Cezayir'de  2008, Fas'ta  2008, Tunus'ta 2008, Fransa'da 2009, Ingiltere'de 2009, Hollanda'da 2009, Yunanistan'da 2009 yilinda saptanmistir.

Ülkemizde

Tuta absoluta ergin Tuta absoluta anten

Tuta absoluta ergin2

Erginlerin boyu yaklasik 6 mm, kanat açikligi 10 mm’dir. Iplik seklinde antene sahiptir. Erginin ön kanatlari gümüsimsi  gri kahverengi renkte pullu olup kanatlar üzerinde karakteristik siyah noktalar bulunur.

Tuta absoluta yumurta  Tuta absoluta yumurta

Yumurta, oval-silindirik krem sari renkli, oldukça küçük olup 0.4 mm boyunda, 0.2 mm genisligindedir. Yumurtalar, genellikle yaprak altina, tomurcuk ve  olgunlasmamis yesil domates meyvelerinin taç yapraklarina birakilir.

Yumurtalar 4-5 içinde açilir.

Tuta absoluta yumurta2

Larva: Yumurtadan çikan larva beyaz ya da krem renklidir, basi siyahtir.

Tuta absoluta

Tuta absoluta

Dört larva dönemi geçirir. Ilk dönem larva 0.9 mm uzunlugunda iken  dördüncü dönemde 8 mm’ye ulasir. Larva olgunlastikça vücut rengi yesile döner. Son döneme ulastiginda  rengi pembemsidir. Olgun larvanin basi kahverengi olur. Larvanin basinin arkasinda prothoraksta bulunan koyu renkli  bant ayirtedici en önemli özelligidir.

Tuta absoluta

Tuta absoluta

Ilk dönemden sonra yesil renge dönen zararli son döneme dogru pembemsi renkte görünür. Larva süresi 13-15 gün sürer.

Phthorimaea operculella Zeller (Lep.:Gelechidae)

(Patates güvesi)

Patates güvesi

Patates güvesinin larvasinin basinda bulunan bant daha genistir.

Pupa: Kahverenkli yaklasik 6 mm boyundadir. Pupa dönemi  9-11 gün sürer. Çevre kosullarina bagli olarak toprak ya da yaprakta açtiklari galerilerin içinde olusturduklari beyaz bir kokon içinde pupa olur.

Tuta absoluta pupa

Tuta absoluta

Zarar sekli ekonomik önemi:

Tuta absoluta

Tuta absoluta

Tuta absoluta

Tuta absoluta

Tuta absoluta

T. absoluta’nin yaprakta açtigi galeriler, Yaprak galerisinegi galerileri ile karistirilmamalidir!!!.

Tuta absoluta

Yaprak galerisinegi galerileri

Tuta absoluta

Tuta absoluta ’nin açtigi galeriler

Yaprak galerisinegi (Liriomyza spp.)  larvasi

Yaprak galerisinegi (Liriomyza spp.)  larvasi

Tuta absoluta

Tuta absoluta zarari

Tuta absoluta

Tuta absoluta zarari

Tuta absoluta zarari

Tuta absoluta zarari

Tuta absoluta zarari

Zararli kurak kosullarda yogun populasyonlarda, mücadele yapilmadiginda domateste % 50-100 ürün kayiplarina yol açabilmektedir.

Mücadele yapildiginda da %1-5 oraninda ürün kayiplari görülebilmektedir.

Konukçulari:

Ana konukçusu domatestir.

Solanacea familyasi bitkileri

Patates Solanum tuberosum)

Patlican (Solanum melongena),

Biber (Capsicum spp.),

Pepino ( Solanum muricatum)

Çiçekler (Petunya, Schizanthus)

Yabani Solanacae türlerinde (S. nigrum (Köpek üzümü), S. elaeagnifolium, Lycopersicon puberulum, L.hirsutum, Datura stramonium (Seytan elmasi), D. ferox, Nicotiana glauca bulundugu kayitlidir.

Solanum nigrum köpek üzümü

Solanum nigrum

(Köpek üzümü)

Datura stramoniun - Seytan elmasi

Datura stramonium (Seytan elmasi)

Nicotiana glauca

Nicotiana glauca

Tasinma sekli:

Mücadele

Biyolojik  Mücadele

Macrolophus caliginosus  Macrolophus caliginosus

Macrolophus caliginosus W.

(Heteroptera:Miridae)

Cyrtopeltis tenuis  Cyrtopeltis tenuis

Cyrtopeltis tenuis (Reuter)

(Heteroptera:Miridae)

Parazitoit

parazitoit

Trichogramma pretiosum

(Hymenoptera: Trichogrammatidae)

Trichogramma pretiosum  Trichogramma pretiosum

Podisus nigrispinus

Podisus nigrispinus (Dallas)

(Heteroptera: Pentatomidae)

Biyoteknik yöntemler:

Monitor amaçli Feromon tuzaklar

Monitor amaçli Feromon tuzaklar

Feromon+ su tuzaklari

Feromon+ su tuzaklari  Feromon+ su tuzaklari

Feromon+ su tuzaklari

Feromon+ su tuzaklari  Feromon+ su tuzaklari

Ispanya’da yaygin olarak kullanilan mücadele entegre mücadele yöntemi asagidaki   gibidir (www.hortiworld.nl):

Üretim alanina monitor amaçli feromon tuzaklar asilir: 2-4 feromon /ha

Feromon tuzaklar  haftada bir kontrol edilerek, tuzakta bulunan kelebekler sayilir.

Bulasma risk yok: O birey/tuzak/hafta

Düsük populasyon : 1-3 ergin/ hafta/tuzak

Kitlesel tuzaklama ( 20 su tuzagi /ha)

Macrolophus caliginosus salimi

Bulasik bitki kisimlari  ve bulasik meyvelerin imhasi

Seradaki giris, havalandirma açikliklari  zararlinin giremeyecegi incelikte tül ile kapatilmali

 

Orta populasyon :4-30 ergin/tuzak/hafta

Kitlesel tuzaklama ( 20-40 su tuzagi /ha)

Dogal düsman salimi (Nesidiocorus tenuis, Macrolophus caliginosus)

Azadirachtin veya  Bacillus thuringiensis (1-3 hafta)

Bulasik bitki kisimlari  ve bulasik meyvelerin imhasi

Seradaki giris, havalandirma açikliklari  zararlinin giremeyecegi meshte tül ile kapatilmali

Yüksek populasyon:>30 ergin /tuzak/hafta

Kitle tuzaklama ( 20-40 su tuzagi /ha)

Bacillus thuringiensis kullanimi

Ek olarak Indoxacarb  (maksimum 6 uygulama) veya  Spinosad (maksimum 6 uygulama) kullanilir.

Bulasik bitki kisimlari  ve bulasik meyvelerin imhasi

Seradaki giris, havalandirma açikliklari  zararlinin giremeyecegi incelikte tül ile kapatilmali

Kimyasal mücadele:Geçici olarak önerilebilecek ilaçlar:

Larva:

Ergin:

Zararlinin  Abamectin, cartap, permethrin ve deltamethrine  karsi dayaniklilik gelistirdigi, kayitlidir .

Sürvey

Bir feromon kapsülü 6 hafta etkilidir.

Hazirlayan: TÜLIN KILIÇ - Bornova Zirai Mücadele Arastirma  Enstitüsü

Facebook'ta Yayınla>
Soru / Yorum Eklemek içinTıklayınız
..:: Sorular / Yorumlar ::..
Yazan : Mehmet
Yazılış Tarihi : 10.7.2016 22:38:08
  Şanlıurfa ceylanpınar zirai ilaç satan tüm bayilere sordum böyle bir zararlı ya karşı herhangi kimyasal ilaç yok 5 yıldır domateste verim alamıyoruz sera değil normal açık arazide ekiyoruz
Cevap vermek için tıklayınız...
Cevaplama Tarihi : 14.9.2016 14:29:52 
Cevaplayan : Mestan  
Burada alcator kök den
Laser yaprakdan uyguluyor lar 
------------------------
Yazan : Remzi Sarıoğlu
Yazılış Tarihi : 24.7.2014 09:47:51
  BİYOAKTİV (Ürün organik asitlerden imal edilmiştir)

Biyoaktiv uyguladığım yerlere Tuta böceği kuşlar, karıncalar, çakallar, dana burnu, akrep, çekirge ve zararlılar gelmiyorlar. Arılar ve kelebekler geliyorlar.
Cevap vermek için tıklayınız...
------------------------
Yazan : Remzi Sarıoğlu
Yazılış Tarihi : 17.9.2013 12:24:17
  Tuta zararlısına yakalanan Antalya'da domates tarlasında organik asitlerden imal edilmiş Biyoaktiv isimli ürünü kullandık ve netice mükemmel oldu. Perişan olan tarla yeniden canlandı. Domatesler yemyeşil yapraklar ve sarı sarı çiçekler açtılar. Burada resim ekleyemediğim için resimleri paylaşamıyorum. Biyoaktiv organik asitlerden imal edilmiş mantar, bakteri, virüs ürünü denemelerimiz devam ediyor. Kullandığımız yerlere kuş, karınca, çekirge, çakal, akrep gibi bir çok zararlı canlılar gelmiyorlar. Öldürücü hiç bir etkisi yok. Hem zararlıları uzaklaştırıyor, hem de bitki gelişimini hızlandırıyor. Şu anda Dünya da örneği yok.
Cevap vermek için tıklayınız...
Cevaplama Tarihi : 31.10.2013 12:59:58 
Cevaplayan : Remzi Sarıoğlu 
BİYOAKTİV

1. Ürünün sek halini koklamayınız.
2. Kullanacağınız kadarını sulandırınız. Sulandırılmış ürün bekletilirse etkisini kaybediyor.
3. Sulandırılmış ürünü kullanmadan 5 gün önce ve 5 gün sonra azotlu girdi yapılmamalıdır.
4. Ürünün sek hali vücuda temas ederse hemen bol suyla yıkanmalıdır.
5. Ürün organik asitlerden imal edilmiştir.
6. Ölçü için şırınga kullanınız.

Formic acid, propiyonik acid, cinnamic acid, liht chelators, salıcylic acid, hücre kültürleri ve içeriği, elicator oligasakkaritler, metabolitler, amino acid phenyllalanine, folic acid, çinkosetat, limonoit mentol, promidal soup, bitki metabolitleri, bitki ekstratları, fenomenler, amino butrikasit, karvakrol, timol ve glutamik asit içeriğinden oluşan biyoaktif isimli ürünü kullanıyorum.
Bu ürünün özelliğine gelince;
1. Aktivatör
2. Antimikrobiyal, anti baktariyel, fungusit
3. Büyüme faktörü ve öncüllü
4. Repellent (Böcek kovucu)
5. Rejenaratif (Gençleştirme)
6. Fonksiyonel
7. pH düşürücü
8. Yararlı flora lehine ortam hazırlama
9. Ön sentez birleştirici
10. Biyolojik mücadele desteği
11. Enzimatik sindirime ortam hazırlama
12. Yıpratıcı olmayan mekanik efekt
13. Yararlı flora aktivasyonu
14. Ratasyonel aktivite
15. Saldırı ve tehdit similatörü
16. Enzimatik uyarıcı
17. Sistemik endojen uyarıcı

10 litre su içine bu üründen 25 cc karıştırarak yapraktan ağaçlarıma, çimlerime, domates, salatalık, biber gibi tüm bitkilerime uyguluyorum. Organik asitlerden yapıldığı içinde herhangi bir endişe yaşamıyorum.

Remzi Sarıoğlu
05425340660
resarioglu@yahoo.com
 
------------------------
Yazan : ender
Yazılış Tarihi : 1.7.2013 14:47:28
  arkadaşlar şu ana kadar kimyasal hiç bir ilaç bu tuta denen böceğe etki etmedi gözlemlerimle.il ve ilçe tarım malesef bizlerden daha bilinçsiz bu konuda biyolojik yöntemler en güzeli elbette ama ürün telef olduktan sonra bir anlamı yok,etkili ilaçlar her sene biraz daha piyasadan kaldırılıyor çevrecilik adına.umarım ileride domates ithal etmeyiz.
Cevap vermek için tıklayınız...
Cevaplama Tarihi : 9.9.2013 11:02:01 
Cevaplayan : turgut 
ender bey ilaç isimlerini verıyorum volıam targo-altacor-stewart açık alanda yapıyorsanız beraberınde arrivo diye bi zehir var karıştırın başka bırsey katmayın kesınlıkle sonuç alırsınız ama tavsıyem volıam targo ıle karıstırın arrivoyu arrıvo yakıcıdır dozuna dıkkat edın.verdıgım ısımler sıstemık kurt ılacıdır.kontakt etkılı degıldır.usttekı ısımler farklı kurt ılaclarıdır hangısını bulursan onu al ama arrıvoyu kesınlıkle alacaksın bılgı olarak ıse arrıvo arıya bekleme suresı 20 gun arı var ıse decıs kullanın arıya 1.5 gun.bılgı almak ısteyen arkadaslar eklesın turgut_karatut@hotmail.com facebook adresım  
------------------------
Yazan : muttalip
Yazılış Tarihi : 21.5.2013 21:24:17
  arkadaşlar ben mor ışık kullanıyorum seramda tuta tülü ile kapattım havalandırmaları çok etkili oluyor tavsiye ederim
Cevap vermek için tıklayınız...
------------------------

Soru veya Yorum Eklemek için tıklayınız



Bu konuyla ilgili tüm soru ve yorumları Görmek için Tıklayınız.



Ne? nedir? Nasıldır? Nasıl yapılır? Ne zaman yapılır?
Copyright - Tarım Kütüphanesi - 2007