BAGCILIKTA BAKIM ISLERI

Verim çagina gelmis, terbiye sekilleri olusturulmus olan baglarimizdan düzenli ve kaliteli ürün alabilmemiz için baglarin yillik bakimlarinin düzenli olarak yapilmasi gerekmektedir.

Baglarda bakim islerini su basliklar altinda toplayabiliriz.

1. Baglarda kis budamasi

2. Baglarda toprak isleme

3. Baglarda gübreleme

4. Baglarda sulama

5. Baglarda yaz budamasi

6. Baglarda mücadele

Kis ve yaz budamalarini önceki derste görmüstük. Mücadeleyi ise ayri bir ders olarak ileride görecegiz.

5.1. Baglarda Toprak Isleme

Bag topraklarini islememizdeki amaç, yabanci otlarin yok edilmesi ve bag topraginin iyi bir sekilde havalanmasinin saglanmasidir. Yabanci otlar asma için gerekli olan topraktaki besin maddelerini ve suyu sömürdügü gibi bazi zararlilarin da konukçularidir. Ayni zamanda bag içinde nispi rutubeti yükselterek mantari hastaliklarin baglarda etkili olmasina neden olur.

Bag bozumundan sonra baglarda 20-25 cm derinliginde bir sonbahar toprak islemesi yapilmalidir. Bu isleme ile hasatta çignenen topragin kabartilarak kis yagislarindan azami faydanin saglanmasina çalisilir. Ilkbahardaki toprak islemesindeki amaç ise yabani otlarin yok edilmesi ve topragin kabartilmasidir.

Genç baglarda ilkbahar toprak islemesi ile beraber bogaz köklerinin temizlenmesinde de yarar vardir. Yaz aylarinda bagin otlanma durumuna göre birkaç kez çapalama yapilmalidir.

Baglarda yabanci otlarla mücadele için hububat tarlalarinda oldugu gibi bazi ilaçlar kullanilmaktadir. Ot öldürücü ilaçlarin kimyasal yapilari nedeniyle etkileri degisiktir. Bazilari belirli otlari öldürüp bir kismina etkili degildir. Bazi yabanci otlar seneliktir. Ayrik, kanyas gibi bazilari ise çok seneliktir. Yillik otlara karsi ilaç atilmadan önce, baglarda daha tomurcuklar uyanmadan (çogu yerde Mart sonunda) toprak iyi bir sekilde islenir ve düzlenir. Sonra toprak üzerine triazinlerden sinazin dekara 1-1.5 kg atilir. Ayrik ve Kanyasin toprak altinda yumrulari oldugundan, yukarida anlatilan ilaçlama bunlar için yeterli olmaz. Ayrik ve Kanyasi yok etmek için Aminotriazol, Gramaxone, Raundup gibi sistemik etkili ilaçlar ilkbaharda bagda ayrik ve kanyas görülünce sadece bu otlara ilaç degecek sekilde üzerine atilir. Bu ilaçlar asma yapraklarina da zarar vereceginden yapraklara hiç degdirilmemelidir.

5.2. Baglarda Gübreleme

Asmanin topraktan kaldirdigi bitki besin maddelerini tekrar topraga vermege gübreleme demekteyiz. Bütün canlilarda oldugu gibi asma da yasamini sürdürmesi, gelismesi ve mahsul vermesi için gerekli olan gida maddelerini ham olarak su ile birlikte topraktan alir. Yillar geçtikçe toprakta mevcut olan maddeler gittikçe azalacagindan yerine yenileri ilave edilmezse gelisme yavaslar ve mahsul de düser. Iste bu sebepten baglarda iyi gelismeyi saglamak ve yeterli mahsul alabilmek için topraktan kaldirilan gida maddelerini yeniden topraga ilave etmek gereklidir.

Burada su noktayi belirtmek yararli olacaktir. Asma kökleri genis alanlara ve toprakta derinligine kolayca yayilan özellige sahiptir. Ilkbaharin baslangicindan sonbahar ortalarina kadar uzun bir süre gelismesini sürdürür ve bu genis zaman içerisinde topraktan gida maddelerini alir. Bu sebeplerden diger meyve türlerine nazaran daha az verimli topraklarda dahi yetisebilir. Her ne kadar daha genis adaptasyon kabiliyetine sahipse de topraktan kaldirdigi maddeleri tekrar ilave etmedigimiz takdirde bagda gida noksanligindan ötürü arazlar görülmeye baslar. Bu nedenle toprakta eksilen maddelerin ilavesi maksadiyla gübreleme yapmak mecburiyeti vardir.

Baglarin gübrelenmesi.

Sekil 33. Baglarin gübrelenmesi.

5.2.1. Baglara Verilecek Gübre Miktarinin Tespiti

Baglara verilecek gübre miktarinin tespiti çok fazla faktöre bagli olan ve önceden bazi tahlilleri gerektiren bir islemdir. Her bölgede hatta her bagda ihtiyaç duyulan mineral ve organik madde miktarini ayri ayri tespit etmek, daha sonra gübreleme tatbikatina geçmek en isabetli yoldur. Zira bir gida maddesinin toprakta azligi veya fazlaligi diger gida maddelerinin bitki tarafindan alinmasina da etkili olabilir. Tek yönlü yapilan gübrelemeler bu yüzden bazen faydadan çok zarar verebilir. Kullanilacak gübre miktari ve cinsini önermeden önce :

1. Bag topraginin kimyasal analizi;

2. Asmanin gelisme ve mahsuldarlik durumunun incelenmesi,

3. Mukayeseli tarla denemeleri,

4. Yaprak analizleri,

5. Asmanin her yil topraktan kaldirdigi gida maddelerinin miktari ve topragin bu maddelerce zenginligi gibi unsurlarin incelenmesi, bunlarin sonuçlarina göre hareket edilmesi zorunludur. Bu islemler bütün bag bölgeleri için yapilarak hangi gida maddelerinin nerede ve ne miktarda kullanildigi ve hangilerinin eksik oldugu saptanir. Bugüne kadar yurdumuzda da böyle çalismalar yapilmis ve bag bölgelerimiz için gerekli gübre cinsi ve miktari ile ilgili genel tavsiyeler yapilmistir. Bu çalismalarin isigi altinda bölgelere göre tavsiye edilen azot, fosfor ve potasyum miktarlari asagidaki tabloda gösterilmistir.

B ö L G E

Tavsiye Edilen Gübre Miktari Saf Madde ( Kg./Dekar )

TRAKYA ve MARMARA

( N )

AZOT

( P2O3 )

FOSFOR

( K2O )

POTASYUM

Bag (kuru)

5-7

4-6

4-5

Bag (sulu)

8-10

5-

5-7

KARADENIZ

 

 

 

Bag (kuru)

5-6

4-5

4-5

Bag (sulu)

6-8

4-6

5-7

ORTA ANADOLU

 

 

 

Bag (kuru)

5-7

4-6

-

Bag (sulu)

8-10

5-7

-

GÜNEYDOGU ANADOLU

 

 

 

Bag (kuru)

5-7

4-6

-

Bag (sulu)

8-10

5-7

-

DOGU ANADOLU

 

 

 

Bag (kuru)

5-7

4-6

-

Bag (sulu)

6-8

5-7

-

EGE

 

 

 

Bag (kuru)

6-8

5-6

-

Bag (sulu)

10-12

6-8

5-7

GöLLER BöLGESI

 

 

 

Bag (kuru)

6-8

5-6

-

Bag (sulu)

8-10

5-7

-

AKDENIZ

 

 

 

Bag (kuru)

5-7

4-6

4-5

Bag (sulu)

8-10

5-7

5-7

Çizelge 1. Bölgelere göre tavsiye edilen saf makro element miktarlari.

Saf madde olarak verilmis bulunan bu rakamlar ve piyasada mevcut ticari gübrelerin ihtiva ettigi esas madde göz önünde bulundurularak baglara verilecek gübre miktari hesaplanir.

Eger baglardaki gida ihtiyaci çiftlik gübresi kullanilarak giderilecekse (ki çiftlik gübresi topragi organik maddece zenginlestirir ve yapisini düzeltir), üç yilda bir dekara 3-5 ton yanmis gübre sonbaharda verilmeli ve hemen topraga karistirilmalidir.

5.2.2. Gübrenin Verilme Zamani

Baglara verilecek ahir gübresi sonbaharda verilmeli ve toprak derince sürülmelidir. Potasli ve fosforlu gübreler ise yine sonbaharda derine ve sira arasina verilmelidir.

Azotlu gübrelemede ise; verilecek gübre miktari en az 2-3 defada vermeliyiz. Gözler uyanmadan önce bir kismi, ben düsme dönemine kadar ise kalan kismi verilmelidir. Geç zamanlarda verilecek azotlu gübreler büyümeyi hizlandiracagindan sürgünlerin piskinlesmesini önler ve kisin baglarin soguklardan zarar görmesine neden olur.

5.3. Baglarda Sulama

Yurdumuzda baglarin ekseriyeti yamaç arazilerde ve sulama suyunun bulunmadigi yerlerde kurulmus durumdadir. Birçok yerde sulamaya ihtiyaç bulunsa bile bu mümkün olmadigindan birim alandan elde edilen ürün de düsük olmaktadir.

Her ne kadar yillik yagis toplami 500 mm civarinda olan yerlerde sulanmadan da bagcilik yapilabilecegi daha önce bir vesile ile belirtilmisse de Akdeniz gibi yagisin çogunlugunun sadece kis aylarinda düstügü, ilkbahar ve yazin çok kurak geçtigi yerlerde imkan bulunursa baglarin sulanmasi gereklidir. özellikle Ege Bölgesi’ndeki taban arazide kurulmus ve uzun budama uygulanan çekirdeksiz baglarinda iyi ürün alabilmek için baglar zaman zaman sulanmalidir.

Asmanin kökleri, derin ve gevsek topraklarda 4-6 m derinlige kadar gitmekle beraber bag bölgelerimizde köklerin çogunlugu 60-100 cm derinlikte yayilirlar. Hizli gelisme devresi olan Mayis-Haziran aylariyla, salkimlara ben düsme zamaninda (Temmuz ayi) kök Bölgesi’nde yeterli su bulunmadigi hallerde omcalarin gelismesi yavaslar, yapraklar pörsür ve renkleri solar. Salkimlardaki taneler normal iriliklerini alamaz ve rengi matlasir, üzerlerinde günes yaniklari artar. Böyle durumlarla karsilasinca bagin suya ihtiyaci oldugu anlasilmalidir.

Yurdumuzda baglarda sulama çogunlukla karik yöntemiyle yapilmaktadir. Kariklar açilmadan önce arazi tesviye edilmeli sonra sira aralarina kariklar açilmalidir. (Sira arasi genis ise 2 karik yapilir.) Arazide fazla meyil varsa kariklarin önüne yer yer set yaparak suyun hizli akisi önlenebilir.

Sulamada nehir, dere veya yer alti suyu kullanilabilir. Kuyu suyu kullaniliyorsa havuz vs. gibi bir yerde bir süre dinlendirilmesi yararlidir. Sulama suyu fazla tuzlu, kireçli olmamali, sanayi artiklari ihtiva etmemelidir.

Baga verilecek su miktari iklime, topraga ve çeside göre degisiklik gösterir. Topragin üstten 60-70 cm’lik bölümü suya doymalidir. Bunu anlayabilmek üzere sulama yapildiktan hemen sonra bir demir çubuk topraga batirilmali ve rahatça ilerledigi derinlik suyun isleme seviyesi olarak kabul edilmelidir. Karigin suyla doldurularak suyun sira sonuna ulasmasi da verilecek su miktarinin yeterliliginin tespitinde bir ölçü olarak kullanilmaktadir. Normal yapidaki bir dekar bagin topraginin 60 cm derinlikte sulanmasi için takriben 100 ton suya ihtiyaç bulunmaktadir.

Facebook'ta Yayınla>
Soru / Yorum Eklemek içinTıklayınız
..:: Sorular / Yorumlar ::..
Yazan : Cemal kilicaslan
Yazılış Tarihi : 4.8.2016 12:09:30
  üzüm asmalarimiza bu sene örümcek musallat olmuş pazar günü ilacladim 3 gün sonra çarşamba günü gidip kontrol ettim sanki hic ilaclanmamis bize tavsiye edebileceğiniz bir ilaç varmı. Teşekkür ederim
Cevap vermek için tıklayınız...
------------------------
Yazan : Mesut AKBAŞ
Yazılış Tarihi : 26.7.2016 10:41:23
  Benim bağım kuru şartlarda yetişiyor Malatya Doğanşehir(Rakım 1300)5.yılındayız ancak hala üzüm yok tek tük. Busene budanan gözlerden yeşermeyenler oldu.Alttan yeşermeler oldu.Bu benim moralimi bozdu.İyi bakım yapamıyorum memurum.Fakat gerekirse izin alma durumum var. Nasıl bakmalıyım hangi gübreyi atmalıyım?Toprak killi-tınlı.Gerekirse hormon ilacı da atmak istiyorum Tarımı çok seviyorum.Ancak daha üzüm yiyemedim Yardımlarınızı bekliyorum.
Cevap vermek için tıklayınız...
------------------------
Yazan : Hasan şahbaz
Yazılış Tarihi : 29.6.2016 00:41:05
  Benim sorunum bahçede çok güyel 11 yıllık asmam var gelişimi yaprakları şimdi çok güzel üzerinde çok miktarda üzüm var ancak meyva oluşumu zamanı taneler bozuluyor olmuyor şimdi ne yapmalıyım.bilgisi olan lütfen yazsınTEŞEKKÜRLER
Cevap vermek için tıklayınız...
------------------------
Yazan : Apelasyon
Yazılış Tarihi : 22.12.2015 07:42:58
  Sofralık, kurutmalık, şaraplık - şıralık? Hangi amaçla üretilirse üretilsin üzüm yetiştiriciliğinde en önemli noktalardan bir tanesi sağlıklı ve sağlam salkım/tane elde etmektir. Bunu becerdiğimizde hasat esnasında ve sonrasında bazı sorunları daha baştan çözmüş oluruz. Ya da tersinden bakarsak karşılaşmayabileceğiz bazı sorunlarla uğraşmak zorunda kalırız. Çatlama neden olur, çatlamaya nasıl engel oluruz, neler yapmalıyız için kaleme alınmış güzel bir yazı http://apelasyon.com/Yazi/376-uzum-tanesi-neden-catlar Kaynak: Apelasyon E Dergi (www.apelasyon.com)
Cevap vermek için tıklayınız...
------------------------
Yazan : Elmidar
Yazılış Tarihi : 18.6.2015 13:02:21
  Allahi salami olsun sizlere , ben bir azeri; bir sorun agaclarda cicek oarken su vermek olurmu
onceden ; teshekur
Cevap vermek için tıklayınız...
------------------------

Soru veya Yorum Eklemek için tıklayınız



Bu konuyla ilgili tüm soru ve yorumları Görmek için Tıklayınız.



Ne? nedir? Nasıldır? Nasıl yapılır? Ne zaman yapılır?
Copyright - Tarım Kütüphanesi - 2007